حبیب سماعی و رونق سنتور

روح‌الله خالقی در میان تارسازان از استاد حاجی آقا نام می‌برد و می‌نویسد: فرزندش رمضان‌شاهرخ اکنون [انتشار جلد اول کتاب سرگذشت موسیقی ایران در سال 1333 است] دارای همین پیشه است و یک نوع تار هشت سیم هم ابداع کرده است که به عقیده‌ی او اگر رواج یابد موجب سهولتِ نواختن می‌شود، ولی کم‌تر مورد استعمال قرار گرفته است.

در اینجا خالقی زیرنویسی اضافه می‌کند که: از موقعی که رادیو تهران تأسیس شد [1319] و حبیب سماعی نوای سنتور را به گوش شنوندگان رسانید، عده‌ای طالب نواختن این ساز شدند. برخی هم شروع به ساختن سنتور کردند. اول کسی که به این فکر افتاد، مهدی ناظمی بود. بعد از او نیز اشخاصی مانند صدری اصفهانی و حسین ملک و عباس امیررضوانی هم سنتور می‌سازند … .

*[به نظر می‌رسد که خالقی تصور کرده که اگر حبیب سماعی در رادیو سنتور نمی‌نواخت و آنچنان موجب رونق دوباره سنتور نمی‌شد که سازندگانی به فکر ساختن آن بیافتند، ساز هشت سیم ابداعی رمضان شاهرخ نیز شاید توسط تارنوازان آزمایش می‌شد و شاید مقبول جامعه هنری واقع شده و رواج می‌یافت.

گمانه‌زنی دیگر اینکه در حدود سال‌های 30 رونق تارسازی و تارنوازی چنان بوده که ابداعاتی در سازسازی فرصت ظهور یافته است. هرچند این روند با رونق دوباره ساز سنتور رو به افول گذاشته است.]

منبع

سرگذشت موسیقی ایران، روح الله خالقی، موسسه فرهنگی – هنری ماهور، 1381.